LARRIALDIAK ETA LEHEN SOROSPENAK

Sorospen bezala definitiko ditugu,  baliabide tekniko eta medikurik  gabeko guneetan eskainitako sorospena bezala beste helburu batzuen artean:

-       Osasuna berreskuratzea bizitza galtzeko zorian badago.

-       Lesio gehiago ekiditzeko.

-       Infekzioetatik  zauriak babesteko eta ez areagotzeko.

-       Arreta ona  bermatzea laguntzarako taldeek etorri arte  edota ospitatelera heldu arte

1   SOROSPEN ALERTA ETA BABES JOKAERAK (SAB)

Edozein pertsona zauritu aurkituz gero, jarraibide hauek aurrera eramango ditugu:

-       Egon lasai eta saiatu egoera antolatzen, gure bizitza arriskuan jarri gabe.

-       Istripuaren tokia egiaztatu inor gehiago zauritua izan ez dadin

-       Biktima lehen ebaluazioa azkar bat egitea, lehenengoz bizitza bermatuz, bigarrenik funtzioak bermatuz eta hirugarrenik formak mantenduz printzipioen arabera.

-       Ingurune arriskutsu batek aholkatu ezean, ez da biktima mugitu. Beharrezkoa bada, mugituko dugu poliki-poliki, bizkarrezurrari kalteak saihesteko

-       Laguntza eskatu barne (beste lankide). Kanpo Larrialdietako zerbitzuak (tel. 112), identifikatu eta non gauden xehetasun zehatzak emanez.

Zauritua ebaluatzea, arnas  bideetatik airea   sartzen bada identifikatuz (ez dagoela inolako butxadurarik).

Ikusi odol zirkulazioa estatusa, hau da, pertsonak pultsua duen.

Ez zaio jateko edo edatekorik.

Zauritua  mantendu egingo dugu tenperatura egoki baten mantenduko dugu, behar izanez gero, zerbaitekin estaliko dugu. Pertsona zauritu lasaitzen zaiatuko gara.

Aldiro-aldiro berraztertuko dugu zauritua, egoera aldatu eta beharrezkoa izango beste neurri batzuk hartzeko.

 

 

 

2   AURRETIAZKO BALORAPENA

Badira hiru modu pertsona zauritua zentzu Gabe dagoen  egiaztatzeko:

-       Gaixoaren ahots garbiz eta bolumen altuan. Erantzuten badu, du konorterik galdu

-       Erantzunik ez badago, zauritua mugitu erantzuten duen egiaztatu arte

-       Oraindikan  erantzunik ematen ez badu, mina eragingo diogu adibidez leku sentikorra batean txitximurrak eginez edo hatz baten hozkada bat emanez

Hiru maniobra hauen ondoren, zaurituaren berri eta bere konortearen berri izango du, hurrengoko neurriak hartuz:

a)     Konorterik gabe bada, behar berreskuratzeko posizioa jarriko dugu, hau da, etzanda aurpegia eman eta azkar BIZKORTZE teknikak  erabiliz "ABC printzipioa" jarraituz

b)    Konortearekin egon ezkero, litekeena da gaixoaren mantenduko duela  arnasketa eta bihotz funtzioak. Ez da beti erraza lehen sorospenak ematea, zer gertatu den jakin behar dugu , baina eredu bezala  berreskuratzeko posizio zauritua jarriko genuke eta dagokion osasun zerbitzuak  abisatu

 

3   ABC OINARRIAK

A

Arnas bideak ireki eta egiaztatu oztoporik baden (ordezko haginak, elikadura, gorputz arrotzak, eta abarrekoak). Baldin badaude , kendu hatza kako itxura eginez eta tiratuz .

Arnas bideak , behin behineakn libre izan ezkero Behin ditugu libre eta open egiaztatuko dugu:

-       Bularrean mugimenduak, gora eta beherakoak

-       Zaurituaren ahoan belarri ipini  airea biriketara sartzen bada egiaztatzeko.

-       Behatu airea gure masail sentitzen bada

Zirkulazioan dagoen begiratu, hau da, bihotza lanean ari den. Horretarako, pultsua gaixoari hartu da, ahal izanez gero, lepoan eta inoiz gure lodiarekin. Hatz erakuslez ,nagusiz eta eraztunez (2., 3. eta 4.a hurrenez hurren) onartuko da.

Egoera desberdinetan egon daitezke eta kasu bakoitzean, jakin beharko dugu zer egiten dion ondo eta zer txarto zaurituari.

Zaurituak konorterik gabe badago baina arnasketa eta pultsus badu: berreskuratzeko posizioa ezarri  da eta maíz ebaluatuko dugu.

Arnasketa gelditzen bada: Ahoz-ahokoa aplikatu zaio, segundu bakoitzean aire sartuz eta kenduz.

Zaurituak arnasketaren geldialdia badu: maniobra konbinatu egingo zaio; aho-biriketako bizkortzea eta bihotzeko masajea, bihotzeko masajea  lehenengoa izanik.

Bihotz-biriketako bizkortzea (RCP erderaz) en erritmo egokiena da 30 bularrean konpresio eta  2  arnasketa izango dira (100 konpresio minutu bakoitzeko). Ondoren 30 konpresio eta 2 arnasketa egingo dira  eta berriz hasiko gara ziklo berri bat 30 konpresioduna.

Bularreko konpresioa eskuaren orpoaz sostengatu behar bularrezurra erdian, Bestalde beste eskuarekin bularra sakonduko da golperik eman gabe , 100 konpresioa minutuko tartekatzea eginda.

 

4   BERRESKURATZE POSIZIOA

Jarrera estandarra zuritua zaintza edo garraitu behar badugu zaurituak konorterik gabe mihia irentz ez dezan

Jarrera honek zaurituaren beraren arnasketa eta pultsu ebaluatzeko jarrera guztiz egonkorra da.

Zaurituak 30minutu  baino gehiago badarama , beste aldera aldatuko zaio zirkulazioa presioa murrizteko. Jarrera berri honetara egokitzeko igarotzea  bi pertsonen artean egin da eta ahal den lasaien inolako mugimendu txarrik egin gabe.. Aldi berean, beste pertsona bat larrialdi zerbitzuak 112 erne jarri behar.